- To jest dyskryminacja – powiedział jeden z mężczyzn stojących przy stoliku z kawą. Ja oczekuję, że takie same warsztaty, zostaną zorganizowane dla mężczyzn.
Stolik był wspólny dla trzech różnych grup szkoleniowych. Mężczyzna brał udział w szkoleniu innej grupy, a dyskryminowany poczuł się w związku z faktem, że Szkoła Liderów zorganizowała warsztat dla kobiet, pod nazwą „Własny pokój”. Stałam obok, kiedy wyraził swoje niezadowolenie. W pierwszym odruchu poczułam przypływ energii, co z pewnością doprowadziłoby do konfrontacji. Na szczęście, zanim zwoje mi się poruszyły, on, ze swoim poczuciem dyskryminacji, odszedł do swojej sali.

Zaproszenie do udziału w warsztatach z Natalią de Barbaro „Własny pokój”  potraktowałam jako prezent od losu, gratkę nie lada i niezwykłą niespodziankę. Bo lubię teksty Natalii, które czytam w kobiecych i psychologicznych pismach. Lubię jej dojrzałość, uważność i rozwagę w tym, co pisze. W dodatku towarzyszyło mi wewnętrzne przekonanie, że zaproszenie dostałam w najbardziej odpowiednim czasie i odpowiednich życiowych okolicznościach. Dlatego bez żadnych wahań pojechałam. Teraz mam za sobą dwa dni pracy, wspólnej wycieczki w głąb siebie. Wspólnej, bo warsztat jest tak pomyślany, że wszystkie uczestniczki stanowią o jego jakości. Natalia de Barbaro – uważna przewodniczka, kieruje tym procesem. To, co jest treścią zajęć, wynika jednak z tego, co zobaczą inne kobiety. A kobiety widzą i czują. Więc działo się w czasie zajęć znacznie więcej, niż można ewentualnie przewidzieć, planując warsztat.

Pozbierałam w czasie tych zajęć kilka myśli do mojego życiowego koszyczka. Pewnie się przydadzą na przyszłość. Na przykład taka „Wolność trzeba sobie karczować codziennie i konsekwentnie”. Przytaczam ją, bo mimo wielkiego zaawansowania w pielęgnowaniu swojej wolności, sama nazbyt często mam wątpliwości, czy aby na pewno mam prawo o nią walczyć. Bo „trzeba”, bo „musisz”, bo „powinnaś” są często obezwładniające i tak łatwo nimi zapuścić swoje życie. Wtedy moje „chcę” i „mogę” nie wyrasta, karleje, nie ma przestrzeni do życia.

I jeszcze jedna myśl, którą złapałam w locie i dzielę się z wami: „Nie ma jednoznacznych odpowiedzi, które zostają na zawsze i są dobre”. To ważne dla tej części mnie, która chciałaby raz na zawsze wszystko poukładać. Tymczasem póki życia, póty refleksji nad nim i nad sobą. To także zgoda na błądzenie i na to, że mogę nie wiedzieć na pewno.

W moim pokoju zrobiło się jaśniej.
I zrobię wszystko, by przyczynić się do szerzenia tej formy dyskryminacji.
A moje GURKI (od guru – koncept Natalii de Barbaro!) pozdrawiam serdecznie

- Klimatyzacja też! Oczywiście! – nieznacznie ożywił się po tym pytaniu, wskazującym, że jako mało rozsądna, chcę się jednak czegoś więcej dowiedzieć. A to zawsze rodzi nadzieję, że jak się dowiem, to zapamiętam. A jak zapamiętam, to może wprowadzę w życie i nie będę w przyszłości sama sobie fundować kłopotów, a lekarzowi zawracać głowę. Tym bardziej, że upał jest niemiłosierny, a jemu właśnie zmarł pacjent na wyjeździe. To znaczy pacjent wyjechał i zmarł. I teraz – on, czyli mój lekarz, musi wysłać jakiegoś innego lekarza ze swojej poradni, a NFZ nie przewiduje takiej sytuacji. Tak naprawdę już samo chorowanie pacjenta jest trudne dla systemu opieki zdrowotnej, a co dopiero umieranie nie w swoim łóżku lub szpitalu. Nie ma nikogo, kto by wystawił akt zgonu i trzeba jechać kilkadziesiąt kilometrów. Bo pogotowie do zmarłego nie przyjedzie, a lokalna przychodnia zmarłego nie zarejestruje. Kto pracował w instytucji publicznej, wie, że niespodziewane wyjazdowe świadczenie usługi zawsze jest kłopotliwe. Wiąże się z kosztami i brakiem chętnych do jazdy. W dodatku w taki upał. Nie dziwota, że doktor jest zmarnowany nie gorzej ode mnie i patrzy na mnie – ofiarę podróży podniebnych na własną prośbę – z politowaniem.
- Zresztą! – dodaje po chwili - w naszym wieku, to jednak najmniej kłopotliwe są podróże do Kiekrza. – kończy swoją długą wypowiedź na temat tego, co mi zaszkodziło i co jest przyczyną stanu kompletnej demolki mojego organizmu.
O wieku z kolegą Doktorem nie będą dyskutować, bo to medyk kształcony, ceniony i w dodatku świetnie zna mój pesel oraz mnie, od ponad czterdziestu lat. Kiedyś, sto lat temu w szkole, mogłam podważać jego wymądrzania. Teraz przyjmuję tę mądrość z pokorą i staram się stosować. Naprawdę się staram. Tyle, że mi to nie wychodzi.
Bo jak tak w zimne, lutowe poranki kuszą człowieka obrazkami rajskiego wypoczynku, to w mojej głowie dzieją się takie rzeczy, o jakich się filozofom….
Oni – znaczy filozofowie, nawet nie zdążyliby się zastanowić nad moimi decyzjami, a ja już mam wykupione toto, co człowieka potem tak zmitręży. I piszę to wszystko tylko po to, by powiedzieć, że wakacje wakacjami – udają się lepiej lub gorzej. Ale przygotowanie do wyjazdu i aklimatyzacja po powrocie, trwa coraz dłużej. Gdyby mi to ktoś powiedział, że tak będzie, dziesięć, nawet pięć lat temu wyśmiałabym gościa i spuściła na drzewo.
Niemożliwe! Nie ja.
Każdy, ale nie ja!
A tymczasem proszę bardzo. Od tygodnia jestem w Poznaniu i od tygodnia liżę rany. Negocjuję z jelitami, bo tam miliony bakterii odmawiają współpracy, ponieważ nie lubią podróży. Przekonuję głowę, że już jesteśmy i może nie boleć. Poszukuję wewnętrznej energii, by się zebrać i ruszyć do boju o lepsze jutro, ale zdaje się, że w tureckich krzakach wyciszyłam się ostatecznie.
Nawet rower mi zdechł i nie mogę na nim jeździć.
Lekarz twierdzi, że przyczyną jest prawie wszystko – woda, klimat, inne temperatury (czytaj niższe niż u nas chyba, ale nie dopytywałam, bo bałam się odpowiedzi) jedzenie (nota bene bardzo mi służyło w Turcji), ruch lub brak ruchu i nawet klimatyzacja ( ta na pewno – w Turcji przy 27 stopniach mrozili człowieka w autobusie! Co by zrobili przy 37?). Do tego wiem, że przyczyniłam się do emisji CO_2, ponieważ leciałam samolotem i teraz mam jeszcze wyrzuty sumienia. Bo efekt cieplarniany i temu podobne historie.

Kiedyś jednak było łatwiej.
Może dlatego, że bliżej?

Ale nie będę o nich pisać więcej, bo przecież zdjęć z urlopu nad Morzem Śródziemnym pełno, a bogactwo kuchni śródziemnomorskiej, choć niekwestionowane, nie każdego zachwyci. W każdym razie – ja jestem zakochana i mogłabym tu zostać, po kres swoich dni. Wszystko mi pasuje, a przy stole toczę nieustanne boje z własnym rozumem. No ale jak tu nie spróbować?
Uwielbiam, choć ten w Bodrum jest bardzo męczący, bo wszystko odbywa się pod blaszanym dachem i na stosunkowo małej przestrzeni. Ale gwar, ruch, nawoływania, tłum ludzi różnych ras, kolory. Chodziłam i przyglądałam się sprzedawcom i kupującym, wśród których pełno Rosjan i Polaków. Mam szczęście, bo nikt mnie nie zaczepia „hej kolega”, nie wciska towaru. Umiem się obronić przed nachalnością i mogę sama oglądać. Mam wtedy siły, by znaleźć obrazki, które mnie zachwycają, jak ten:
Kiedy zauważył, że na niego patrzę, zaczął rozmawiać także ze mną. Produkcja kebabów cały czas szła pełną parą. W pewnym momencie przyszedł starszy pan (ojciec? Szef?) i wtedy mój główny kebabowy odśpiewał tureckie sto lat. Potem wszyscy mężczyźni pracujący w barze składali mu życzenia, obejmowali się i dotykali głowami. Było widać, że lubią się nawzajem i każdy wie, co ma robić. I tylko przy kasie stała kobieta, która pobierała opłaty od armii zgłodniałych.
Ja miałam tylko mniej odwagi. Psy, jak widać, są częścią tego miasta i nikomu nie przeszkadzają. Mnie też nie. Najmilej jest oczywiście w starej części miasta, gdzie zaułki uwiodą każdego swoją urodą, ale wystawy sklepów są także niezwykle kuszące.
Po tych uliczkach mogłabym chodzić codziennie. Nie znudziłoby mi się.

Właściwe ginie gdzieś w drodze do restauracji, a w środku jestem już całkowicie bezbronna i zdana na łaskę i niełaskę kolorów, smaków i pokus. Gdybym to robiła pięć razy dziennie, poległabym z kretesem.

Ogłaszam przerwę wakacyjną od pisania, bycia w sieci, sprawdzania wiadomości i wszelkiej innej aktywności. Będę bez telefonu, sieci i bez zobowiązań, za to w kontakcie ze samą sobą.
Ostatnio o to najtrudniej.

Odezwę się po powrocie.

Od niedzielnego wieczoru godzę się z losem. Mam dużą wprawę w tej materii. Na potwierdzenie tej tezy, mogę przywołać wnioski z porządkowania własnego bloga, którym zajmowałam się w ubiegłym tygodniu. Wydrukowałam wszystkie wpisy i posegregowałam. Zajęło mi to sporo czasu i było źródłem wielu odkryć. Jedno z nich okazuje się wyjątkowo istotne – wpisów po kolejnym rozczarowaniu mam już kilkanaście. A wszystkie związane są z wyborami lub decyzjami wybranego przez naród reprezentanta. Nie ma wpisów z rozczarowań osobistych. Gdyby je dodać, jawiłabym się światu, jako wiecznie niezadowolona i rozczarowana, pozbawiona radości życia, marudna baba. Gdybym sama sobie pozwoliła na luksus  melancholii i upadku ducha pod wpływem narodowych decyzji, żyłoby mi się jeszcze trudniej. Więc nie napiszę nic, co myślę. Przynajmniej na razie. Bogatsza o lekturę własnych zapisów na przestrzeni kilku ostatnich lat, zaczynam jednak poważnie myśleć o tym, jak przygotować się do jesieni.  Optymistką nie jestem, a przeczytane i wysłuchane liczne komentarze upewniają mnie, że są podstawy do obaw, jeśli chodzi o realne szanse na wprowadzenie zmiany. 
A więc: godzę się z losem.
To nic trudnego. Robiłam to nie raz.
Nic tak dobrze nie robi kobiecie na nerwy, jak zakupy. Wiadomo. Sama bym się nie wybrała, ale w charakterze ekspertki doradzającej przyjaciółce w kwestii wyboru sukienki na wielkie przyjęcie – czemu nie? I sytuacja, i miejsca do których miałyśmy się udać, nęciły atrakcyjnością. Dawno nikt mnie nie prosił o krytyczne doradztwo w kwestiach odzieżowych. W dodatku nigdy nie byłam jeszcze w sklepach, w których sprzedaje się suknie na bale, wesela i temu podobne ekstrema towarzyskie.
Doświadczenie było interesujące, ale niestety musiałam przyznać się przed samą sobą, że ja znowu do czegoś nie pasuję. Co więcej - odczułam głęboką wdzięczność do Małżona, że ja już nie muszę wychodzić za mąż. To znaczy nie tyle samo wyjście mnie zniechęca, ile konieczność wyjścia za mąż w białej sukni. W ogóle w sukni! Obejrzałam ich wczoraj kilkadziesiąt. Koleżanka mierzyła stosowne do swojej roli, czyli nie białe. Ale asortyment białych był znacznie większy, więc kroje i fasony studiowałam zapamiętale przymierzając się w myślach do niektórych modeli. Przy okazji w salonach z ekskluzywnymi sukniami znalazłam swoje docelowe miejsce ewentualnej pracy. Tam jest cisza i można czytać książki w spokoju. Pojedyncze przypadki klientek, zdeterminowanych by nabyć suknie marzeń, przelatywały przez salony jak komety. Wpadały nawet nie na długość zdania. We wszystkich sklepach ( a zwiedziłyśmy kilka) byłyśmy same. Tylko w jednym sklepie był tłok jak diabli, bo były trzy sprzedające i dwie zainteresowane. No i ja!
Kilkadziesiąt minut spędziłyśmy w salonie podobno znanej polskiej projektantki. Piszę podobno, bo ja jej nie znam. Ale ja odkrywam dopiero ten obszar aktywności artystycznej i gospodarczej, więc mogę nie wiedzieć. Podobno suknie tej projektantki noszą nasze największe gwiazdy. Znowu nie wiem, bo nie oglądam. W tym salonie moja przyjaciółka mierzyła ze trzydzieści modeli, dzielnie wspierana przez obsługującą. Ekspedientka co chwilę donosiła kolejny fason, rzadko w odpowiednim rozmiarze, dobranym kolorze więc wszystkie próby były tylko ćwiczeniem wyobraźni. Czyli „jak tu się zbierze, tu wypuści, dorobi plecy i zmniejszy dekolt oraz weźmie tamten kolor, to będzie super” – mówiła wprawiona w sprzedaży pani.